Japanse import minitractor gekocht? Dit is de onderhoudsbeurt die je meteen moet doen

Net een Japanse import minitractor gekocht? Geef hem dan meteen één complete grote beurt: alle oliën, alle filters, koelvloeistof en V-snaar, plus een controle van gloeibougies, keerringen, remmen en hef. Een grijze import komt vrijwel altijd zonder handleiding en zonder onderhoudshistorie. Vaak heeft hij jaren stilgestaan, soms heeft hij in het rijstveld gewerkt, en de fabrikant ondersteunt hem niet. Door alles in één keer te vervangen, begin je bij nul.

Hieronder vind je per model de inhouden uit de fabrieksschema’s, de volgorde van de beurt en de bekende zwakke punten. Moet je nog kiezen, lees dan eerst de keuzegids welke minitractor je kunt kopen.

Waarom een grijze import meteen een grote beurt nodig heeft

Een grijze import, zoals een Kubota B7001, Iseki TX, Yanmar YM, Mitsubishi MT of Hinomoto E, is gebouwd voor de Japanse markt en zonder EU-typegoedkeuring naar Europa gehaald. In Japan deden deze tractoren vooral het werk op de rijstvelden: natte grond, modder en water tot aan de assen. Vandaar de banden met hoge nokken en de meegeleverde rijstveldfrees. Kubota zegt zelf dat zulke tractoren zonder ROPS-beugel, veiligheidsgordel, aftakasafscherming, veiligheidsstickers en Engelse handleiding komen, en dat de fabrikant ze niet ondersteunt. Verlichting ontbreekt meestal ook. Wil je ermee de weg op, lees dan minitractor op de openbare weg.

Reken er niet op dat het onderhoud de laatste jaren is bijgehouden. Zo’n tractor staat in Japan vaak lang bij een handelaar, gaat in een container naar Europa en staat hier opnieuw bij een handelaar. Wij zien in de praktijk dat er in die keten meestal weinig aan gedaan wordt. Dat geldt niet voor iedereen: er zijn ook heel correcte handelaren in Nederland, Duitsland en Frankrijk die een import netjes nalopen. Maar zonder onderhoudshistorie ga je er beter van uit dat alles nog origineel is. De transmissieolie is in Japan vrijwel nooit vervangen, en het hydrauliekfilter dus ook niet.

Iseki schrijft voor om na werk in een natte rijstveldbodem de voorste eindaandrijving via de controleplug te controleren op modderwater. Een tractor die in de rijst heeft gewerkt, kan dus water in de vooras hebben, zeker als een vooraskeerring lekt. Daarom vervangen wij bij een import altijd de voorasolie, ongeacht hoe de olie eruitziet. Kubota schrijft in de handleiding van de B7100 voor om bij stalling het koppelingspedaal ingetrapt vast te zetten, omdat de koppelingsplaat anders kan vastroesten. Precies dat speelt bij lang gestalde imports.

Het principe: ververs alle vloeistoffen en vervang alle filters in één keer, ook als ze er redelijk uitzien. Noteer de urenstand op de dag van de beurt en tel pas vanaf dan. Bij grijze Yanmars komen teruggezette urentellers voor (indicatief).

Stap 1: motorolie en filters per model

Begin bij de motor: olie aftappen, olie-, brandstof- en luchtfilter vervangen en een nieuwe dichtring op de aftapplug. Intervallen in draaiuren, “35 / 75” betekent eerste verversing na 35 uur en daarna elke 75 uur.

* Cijfers van de B7100, technisch vrijwel gelijk aan de B7001. ** Volgens de vertaalde handleiding. Streepje: geen betrouwbare opgave. Vul bij (indicatief) op de peilstok af.

De B6000 wijkt af: een uitwasbaar zeef-oliefilter met magneet en een oliebadluchtfilter, waarin je de olie ververst. De schroefpeilstok van de YM2000 laat je bij het peilen alleen op de draad rusten (indicatief).

Olietype: de fabriek schreef SAE 30 of 10W-30 voor. In de praktijk gebruiken de meeste eigenaren een 15W-40 dieselmotorolie (indicatief). Voor Kubota B7001, B1200-B1750, Iseki TX/TU1400-1600 en Yanmar YM1500-YM2000 is er een set oliefilter met 5 liter 15W40 (SKU-15W402/5), voor de tweecilinder TX1300 en TX1500 de filterset Iseki TX1000-TX1500 (SKU-10041). Bij de TX1410 en TX1510 zijn twee lengtes luchtfilter in omloop, 166 en 185 mm (indicatief): meet het oude filter.

Stap 2: brandstoftank, kraan, glazen kolf en ontluchten

Na lange stilstand kunnen water, bezinksel en roest in de tank zitten; de probleemtabel van de B1600 begint bij niet starten precies daar. Iseki schrijft voor de binnenkant van de tank elk jaar te reinigen. Tank daarna altijd via een zeef; volgens de handleiding van de B7100 beschadigt zand anders de inspuitpomp. Vervang de rubberen brandstofslangen, samen met de klemmen: Kubota schrijft dat elke 2 jaar voor.

Bij een glazen kolf maak je het glas schoon en vervang je de rubber ring als hij lekt. Een lekkende ring laat lucht toe: de motor slaat af of start niet (indicatief). Voor de Iseki TX en TU1400-1600 is er een complete glazen kolf (SKU-15011).

Een nieuw brandstoffilter moet je altijd ontluchten. De handleidingen beschrijven het zo:

1. Zet de kraan open en draai de ontluchtingsschroef op het filter 2 tot 3 slagen los, tot er diesel zonder luchtbellen komt. Draai hem vast.
2. Doe hetzelfde bij de tweede plug op het filter (Iseki TX) en daarna bij de ontluchtingsplug op de inspuitpomp.
3. Laat de starter enkele seconden draaien (B7100: ongeveer 10 seconden; Iseki TX: gashendel vol open), zodat leidingen en verstuivers ontlucht worden.

Stap 3: transmissie- en hydrauliekolie, zuigzeef en vooras

Transmissie en hydrauliek delen dezelfde olie. Bij een 4WD komen voorasdifferentieel en eindaandrijvingen erbij.

Nooit mengen: dat zegt de B7100-handleiding letterlijk. Tap bij een import daarom alles af en vul met één soort. Tegenwoordig is een GL-4 UTTO- of STOU-olie de gangbare keuze voor transmissie en hydrauliek, met 80W-90 GL-4 in de vooras (indicatief). Ook bij Yanmar hoort 80W-90 alleen in de vooras (indicatief).

Melkwitte olie betekent water. Een gescheurde of verharde rubberen hoes rond de schakelpook is de bekendste oorzaak: staat de tractor buiten of spuit je hem schoon, dan loopt het water precies daar naar binnen. Ook rijstveldwerk brengt water in transmissie en vooras. Vocht in de olie tast op den duur lagers en tandwielen aan, en dat is met een tijdige oliewissel en een nieuwe pookhoes eenvoudig te voorkomen. Ververs dan direct en reinig de zuigzeef. Kubota schrijft zeef reinigen voor bij elke wissel, Iseki elke 300 uur. Voor de Kubota B-serie is er een hydrauliekfilter (SKU-2500013), voor Iseki TX en TU een zuigfilter (SKU-250010).

Werkt de hef pas na lang warmdraaien (bekend bij de Yanmar YM1610D), dan zijn water in de olie en een vervuilde zuigzeef vaak de oorzaak. Tilt een Iseki TU1700 juist niet meer als de olie warm is, kijk dan naar de asafdichting van de hydrauliekpomp (lucht, schuimende olie) of een zwakke overdrukklepveer. Schokkerig tillen: snelkoppelingen en overdrukklep op vuil controleren (alles indicatief).

Stap 4: koelsysteem en V-snaar

Ververs de koelvloeistof; Iseki en Kubota schrijven dat jaarlijks voor. Gebruik volgens Kubota alleen schoon water of permanente antivries. Radiateurslangen vervang je elke 2 jaar; bij de B7001 verharden en scheuren ze (indicatief). Voor B6001 tot B7100 is er een radiateurslangset met koelvloeistof (SKU-33046). Reinig de radiateur van buiten en van binnen en controleer de drukdop.

Een losse V-snaar geeft oververhitting en een accu die niet laadt. Kubota geeft ca. 10 mm doorbuiging bij ca. 10 kg duimdruk (B6000, B7100, B1750) en ca. 7 mm bij de B1600. De Iseki TX-handleiding noemt op de ene pagina 10 mm, op een andere 5 mm: houd 5 tot 10 mm aan. De oude B7001 heeft geen temperatuurmeter maar een fluitje dat niet meer leverbaar is; een losse temperatuurmeter monteren is een goede tip (indicatief).

Stap 5: starten: gloeibougies, Thermostart, accu en dynamo

Alle modellen hier hebben 12 V. Kubota en Iseki gebruiken een gloeibougie per cilinder, met een gloeiweerstand in serie die de spanning verlaagt. De gloeibougies zelf zijn daarom gebouwd voor ongeveer 10 tot 10,5 V (Kubota) en 9,5 V (Iseki) (indicatief). Die weerstand is ook de indicator: hij gloeit pas na 10 tot 20 seconden en is overdag slecht te zien.

Iseki schrijft voor de gloeibougies elke 400 uur te controleren en de bedrading op breuk na te lopen. Let bij bestellen op het type: de TX1300 kent een M12- en een M10x1,25-uitvoering, de TU1700 zelfs drie typen (indicatief). Voor de Kubota D750, D850 en D950 is er de gloeibougie Kubota B1200-B1702 en B5000-B7100 (SKU-551303-1).

Oudere Yanmar YM’s hebben een Thermostart in het inlaatspruitstuk: een gloeispiraal waarop diesel uit een voorraadbakje druppelt. Maximaal 10 tot 15 seconden gloeien, anders kan het element beschadigen. Een nieuwe Thermostart Yanmar YM1100-YM3110 (SKU-55006) ontlucht je door 10 tot 20 keer 10 seconden aan en 30 seconden uit te schakelen (indicatief).

De Kubota B6000, B7100, B1600 en B1750 hebben een decompressiehendel voor een koude start of zwakke accu. Laad de accu op en bij stilstand elke 1 tot 2 maanden bij. Meet de laadspanning: in rust 12,5 tot 13 V, draaiend 0,5 tot 2 V hoger (indicatief). Haal je dat niet, dan zijn dynamo of regelaar verdacht. Let op zelfgeknutselde bedrading: bij een B7100 trok een verkeerd aangesloten voorgloeicircuit de accu leeg (indicatief).

Stap 6: keerringen, remmen, koppeling en stuurspeling

Kubota schrijft voor om koppelings-, rem- en stuurspeling elke 100 uur te controleren. De fabriekswaarden:

Alle bekeken Kubota B-modellen en de Iseki TX hebben droge trommelremmen en een droge koppeling. Olie in een remtrommel of op de koppeling is dus een lek. Bij de Iseki TX controleer je dat jaarlijks via de plug onder het koppelingshuis. Bekende lekpunten (indicatief):

• Kubota B7100 4WD: keerring tussen naafhuis en kegelwielhuis van de vooras; zie de vooras keerring Kubota (SKU-96026).
• Kubota B7001: banjobout met koperen ringen aan de hydrauliekpomp.
• Iseki TU: fusee-keerringen, zoals de fusee keerring Iseki TU1400-TU2101 (SKU-96009).
• Yanmar: wielkeerringen en de keerring van de remas, die olie in de remtrommel laat lopen.

Bij verwaarloosde Yanmars zit de remnokas vaak vast; kruipolie en warmte maken hem meestal los (indicatief). Smeer tot slot fusees, stuurkogels, pedaalassen en middenscharnier door, volgens de fabriek elke 50 uur.

Stap 7: hef, aftakas en banden

Japanse tractoren hebben vaak een hef volgens JIS-0 of JIS-1 in plaats van Europese categorie 1. De Iseki TX heeft volgens de fabriek een driepuntshef JIS-0, met de frees in tweepuntsbevestiging. De pennen hebben in de praktijk Cat 1-maat maar met smallere armen, “Cat 1 limited”, waardoor sommige Cat 1-werktuigen tegen de banden komen (indicatief). De Yanmar KE-4 heeft een tweepuntshef (indicatief). Voor Iseki TX1000-TX155 en TU1400-TU1601 is een hefset 3-punt Cat 1 (SKU-14004) de oplossing.

Aftakastoerentallen volgens de fabriek: Kubota B7100 514/876/1.498 tpm, B1600 550/770/1.150 tpm, B1750 540/924 tpm, Iseki TX 472/752/1.177 tpm. De B6000-handleiding noemt op twee pagina’s 560/840/1.350 en 524/836/1.308 tpm. De B7100 en B1600 draaien rechtsom van achteren gezien, de B6000 tegen de klok in (indicatief): dan heb je een omkeerset nodig. Grijze Yanmars hebben vaak geen vrijloop in de aftakas (indicatief); monteer bij een maaier een vrijloopkoppeling. Bij grondwerk beschermt een PTO-slipkoppeling (SKU-43006) aftakas en transmissie.

Rijstveldbanden hebben hoge nokken. Fabrieksmaten achter: B6000 7-16, B7100 8-16, B1600 8.3-22, Iseki TX1500 8-18; voor de B7001 worden 5.00-12 voor en 8-16 achter genoemd (indicatief). Vervangende rijstbanden zijn lastig te vinden; veel eigenaren stappen over op R1- of gazonbanden (indicatief).

Netjes maken: stickers, verf, verlichting en banden

Veel imports zijn technisch prima, maar zien er na 30 tot 40 jaar sleets uit: vervaagde stickers, doffe lak, roest op het chassis en een koplamp zonder glas. Met een dag werk zet je zo’n tractor weer fris neer. Een nieuwe stickerset maakt het grootste verschil; wij hebben ze voor de meeste Kubota B-modellen (zoals de Kubota B1400 (SKU-32037) en B1702 (SKU-32042)) en voor Iseki TX en TU (zoals de Iseki TX1410 (SKU-32024)). Een likje lak op de motorkap en matzwarte verf op chassis en velgen doen de rest.

Zorg ook dat de verlichting weer werkt: een complete koplamp Kubota B1200-B1600 (SKU-50005), een koplamp Iseki TX1000-TX2160 (SKU-50004) of alleen een fitting Kubota B5000-B7100 (SKU-50016). Meer vind je in de categorie verlichting. Zijn de rijstveldbanden versleten of gescheurd, dan is een set nieuwe banden de laatste stap: de tractor rijdt rustiger op de weg en toont meteen beter.

Checklist eerste grote beurt en wat het kost

• Urenstand, typeplaatje en motornummer noteren.
• Tank controleren op water, vuil en roest.
• Brandstofslangen en klemmen vervangen, glazen kolf reinigen.
• Brandstoffilter vervangen en ontluchten.
• Motorolie, oliefilter en aftapplugring vervangen.
• Luchtfilter vervangen (B6000: oliebad verversen).
• Transmissieolie aftappen en beoordelen, zuigzeef reinigen.
• Vullen met één soort transmissieolie.
• Vooras en eindaandrijvingen verversen, op water letten.
• Koelvloeistof en radiateurslangen vervangen, drukdop controleren.
• V-snaar spannen of vervangen.
• Accu laden, laadspanning meten.
• Gloeibougies of Thermostart en bedrading controleren.
• Koppelings-, rem- en stuurspeling afstellen.
• Keerringen nalopen en alles doorsmeren.
• Hef, aftakasrichting en vrijloop testen.
• Daarna netjes maken: stickers, verlichting, verf en banden.

Materiaalkosten, incl. btw (indicatief): filterset ca. € 23 tot € 43, 5 liter motorolie ca. € 35 tot € 45, transmissieolie ca. € 55 tot € 60 per 10 liter (meestal 2 cans nodig), gloeibougie ca. € 12,50 tot € 19,50 per stuk, Thermostart ca. € 18,50 tot € 24,50. Een complete onderhoudsset met V-snaar, filters, olie, slangen en koelvloeistof kost ca. € 125 tot € 200. Met 20 liter transmissieolie erbij kom je op grofweg € 240 tot € 320.

Veelgestelde vragen

Vragen over onderdelen voor jouw model? Neem contact met ons op met merk, type en motornummer, dan zoeken we het juiste onderdeel op.